دارد و اين پيام را جز با خون با چيز ديگرى نمىخواهد بنويسد » . 2 . عده‌اى آن را حركتى ضد استبدادى عليه رژيم يزيدى براى استقرار حكومت اسلامى ، دانسته‌اند . آيت الله ميرزاى نائينى در رساله « تنبيه الامة و تنزيه الملة » چنين نظريه‌اى را ارائه مىدهد . او مىگويد : « خضوعِ نفس قدسيه حضرتش ( امام حسين عليه السلام ) از آن ( استبداد ) اباء فرموده ، از براى حفظ حُرّيت خود و توحيد پروردگارش ، تمام هستى و دارائى را فدا [ كرده ] و اين سنت كريمانه ( آزادى ) را براى احرار امت استوار و از شوائب عصبيت مذمومه تنزيهش فرمود » . « 1 » 3 . بعضى هم هدف عمده نهضت امام حسين عليه السلام را « عدالت خواهى » دانسته‌اند ، چنانچه درباره نهضت عاشورا چنين مىنويسد : « نه فقط على عليه السلام شهيد راه عدالت و فريادرساى دادگرى است ، بلكه حسين عليه السلام نيز شهيد راه عدالت است . به گفته خود امام حسين عليه السلام : « نمىبينيد كه به حق عمل نمىشود و از باطل جلوگيرى به عمل نمىآيد ؟ در چنين شرايطى مؤمن بايد مشتاق لقاى پروردگار باشد . » مجموع اين اهداف و انگيزه‌ها مىتواند نهضت عظيم امام حسين عليه السلام را توجيه كند و براى هدايت امت ، چراغ راه و الگوى زندگى گرداند .

--> ( 1 ) . تنبيه الامة و تنزيه الملة ، ص 24 ، چاپ شركت انتشار تهران ، 1374 ه ق .